Kiến thức rượu vang và các loại vang phổ biến luôn là chủ đề được rất nhiều người yêu rượu quan tâm, đặc biệt là những ai mới bắt đầu tìm hiểu dòng đồ uống này. Trong quá trình tư vấn cho khách hàng, chúng tôi nhận thấy không ít người vẫn nhầm lẫn giữa các loại vang, chưa biết cách chọn chai phù hợp với món ăn hay dịp sử dụng. Vì vậy, bài viết này chúng tôi sẽ hệ thống lại những thông tin cơ bản nhất, từ cách phân loại, các vùng sản xuất nổi tiếng cho đến cách bảo quản và thưởng thức đúng chuẩn.
Chúng tôi viết bài này dựa trên kinh nghiệm thực tế khi làm việc với khách hàng và các đối tác nhập khẩu rượu vang nhiều năm qua. Hy vọng những chia sẻ dưới đây sẽ giúp bạn tự tin hơn khi đứng trước một kệ rượu đầy ắp các loại chai khác nhau.
Vì sao nên trang bị kiến thức rượu vang trước khi chọn mua
Rượu vang không đơn thuần chỉ có đỏ và trắng như nhiều người vẫn nghĩ. Mỗi loại vang được tạo ra từ giống nho khác nhau, quy trình lên men khác nhau và vùng khí hậu khác nhau. Chính những yếu tố này quyết định hương vị, độ chát, độ ngọt và cả mức giá của chai rượu.
Khi hiểu rõ những đặc điểm cơ bản, bạn sẽ dễ dàng chọn được chai vang phù hợp với khẩu vị của mình thay vì mua theo cảm tính hoặc theo lời quảng cáo. Chúng tôi từng gặp trường hợp một khách hàng mua tặng sếp chai vang đỏ đậm vị tannin cao, trong khi người nhận lại quen uống vang nhẹ, kết quả là món quà không được đánh giá cao dù giá trị không hề rẻ. Một chút kiến thức nền tảng có thể giúp bạn tránh những tình huống dở khóc dở cười như vậy.
Phân loại rượu vang theo màu sắc và cách lên men
Cách phân loại phổ biến nhất mà hầu hết người mới đều nên nắm là phân loại theo màu sắc và phương pháp sản xuất. Đây cũng là nền tảng để bạn hiểu sâu hơn về từng dòng vang cụ thể sau này.
Rượu vang đỏ
Loại này được làm từ nho đỏ hoặc nho tím, lên men cùng cả vỏ và hạt nên có màu đậm và vị chát đặc trưng do tannin. Rượu vang đỏ thường hợp với các món thịt đỏ, thịt nướng hoặc phô mai có vị đậm. Đây cũng là dòng vang được ưa chuộng nhất tại Việt Nam trong các bữa tiệc, tiệc tùng cuối năm.
Rượu vang trắng
Vang trắng được làm từ nho trắng hoặc nho đỏ nhưng bỏ vỏ trước khi lên men, cho ra màu vàng nhạt đến vàng đậm. Vị của vang trắng thường thanh, có độ chua nhẹ, rất hợp với hải sản, gỏi hoặc các món khai vị nhẹ nhàng.
Rượu vang hồng, vang sủi bọt và vang ngọt
Ngoài hai dòng chính trên, thị trường còn có vang hồng với vị trung tính giữa đỏ và trắng, vang sủi bọt như Champagne dùng trong các dịp lễ, và vang ngọt phù hợp làm rượu tráng miệng. Mỗi loại đều có cách thưởng thức và nhiệt độ phục vụ riêng, chúng tôi sẽ chia sẻ chi tiết hơn ở phần sau.
Điểm qua các vùng sản xuất rượu vang phổ biến trên thế giới
Ngoài phân loại theo màu sắc, việc tìm hiểu vùng sản xuất cũng là một phần quan trọng trong kiến thức rượu vang. Mỗi quốc gia lại có phong cách làm vang riêng, tạo nên sự đa dạng rất lớn cho thị trường.
Ví dụ, rượu vang Pháp nổi tiếng với các vùng như Bordeaux, Burgundy hay Champagne, thường được xem là chuẩn mực của ngành vang thế giới. Trong khi đó, vang Ý lại ghi điểm nhờ sự đa dạng giống nho bản địa, còn vang Tây Ban Nha thường có giá thành dễ tiếp cận hơn nhưng chất lượng vẫn rất ổn định. Vang Mỹ, Chile, Argentina hay Úc thuộc nhóm Tân Thế Giới, thường có vị trái cây rõ ràng, dễ uống, phù hợp với người mới bắt đầu.
Chúng tôi từng tư vấn cho một khách hàng doanh nghiệp muốn chọn quà tặng đối tác nước ngoài. Sau khi tìm hiểu văn hóa của đối tác, chúng tôi đề xuất một chai vang Pháp vùng Bordeaux thay vì vang Tân Thế Giới, vì đối tác này vốn có gu thưởng thức truyền thống. Kết quả món quà được đánh giá rất cao, cho thấy việc hiểu vùng sản xuất đôi khi quan trọng không kém việc hiểu loại nho.
Cách đọc nhãn chai và chọn mua rượu vang phù hợp
Nhãn chai rượu vang thường chứa khá nhiều thông tin nhưng không phải ai cũng để ý đọc kỹ. Tên vùng sản xuất, tên giống nho, năm thu hoạch (vintage) và nồng độ cồn là những chi tiết bạn nên quan tâm đầu tiên.
Năm vintage đặc biệt quan trọng với những dòng vang cao cấp, vì chất lượng nho mỗi năm có thể khác nhau tùy thời tiết. Tuy nhiên với các dòng vang phổ thông dùng hàng ngày, bạn không cần quá khắt khe về năm sản xuất. Nồng độ cồn cũng là yếu tố đáng lưu ý, thường dao động từ 11 đến 14 độ tùy loại, vang ngọt và vang sủi bọt có thể thấp hơn một chút.
Nếu bạn chưa quen phân biệt vang đỏ và vang trắng qua cảm quan, chúng tôi khuyên nên xem thêm bài viết về cách phân biệt vang đỏ và vang trắng mà chúng tôi đã tổng hợp khá chi tiết. Việc nắm được sự khác biệt này sẽ giúp bạn tự tin hơn khi đứng trước một menu rượu tại nhà hàng hoặc quầy rượu.
Bảo quản và thưởng thức rượu vang đúng cách
Rượu vang là loại đồ uống khá nhạy cảm với nhiệt độ và ánh sáng. Nếu bảo quản sai cách, dù là chai vang đắt tiền cũng có thể bị biến chất, mất đi hương vị vốn có.
Chúng tôi thường khuyên khách hàng nên đặt chai vang nằm ngang nếu còn nút bần, để rượu tiếp xúc với nút và giữ độ ẩm cần thiết, tránh nút bị khô làm không khí lọt vào. Nhiệt độ bảo quản lý tưởng thường trong khoảng 12 đến 18 độ C, tránh ánh nắng trực tiếp và những nơi có độ rung lắc thường xuyên. Với vang đã mở nắp, bạn nên dùng hết trong vòng 3 đến 5 ngày và bảo quản trong tủ lạnh để hạn chế oxy hóa.
Về cách thưởng thức, ly rượu cũng ảnh hưởng khá nhiều đến trải nghiệm. Ly vang đỏ thường có miệng rộng để rượu tiếp xúc nhiều với không khí, giúp hương thơm bung tỏa. Ngược lại, ly vang trắng thường nhỏ và cao hơn để giữ độ lạnh lâu. Ngoài ra, việc chọn món ăn đi kèm cũng quyết định rất nhiều đến trải nghiệm tổng thể, bạn có thể tham khảo thêm bài cách kết hợp rượu vang với món ăn mà chúng tôi đã chia sẻ trước đó để có gợi ý cụ thể hơn cho từng loại vang.
Một vài lưu ý khi mới bắt đầu tìm hiểu rượu vang
Với người mới, chúng tôi thường khuyên nên bắt đầu từ những dòng vang phổ thông, dễ uống trước khi thử các dòng cao cấp phức tạp hơn về hương vị. Điều này giúp bạn dần làm quen với vị chát, vị chua và độ tannin mà không bị choáng ngợp ngay từ đầu.
Bên cạnh đó, nên mua rượu tại những đơn vị uy tín, có nguồn gốc rõ ràng để tránh mua phải hàng giả hoặc hàng kém chất lượng. Giá cả cũng nên được tham khảo từ nhiều nguồn trước khi quyết định, đặc biệt với các dòng vang nhập khẩu có thể chênh lệch khá nhiều giữa các nơi bán. Cuối cùng, hãy nhớ rằng rượu vang là để thưởng thức, uống có chừng mực và tuyệt đối không sử dụng khi tham gia giao thông.
Chúng tôi hy vọng những chia sẻ trên đã giúp bạn có cái nhìn rõ ràng hơn về kiến thức rượu vang và các loại vang phổ biến hiện nay. Rượu vang là một thế giới rất rộng, càng tìm hiểu bạn sẽ càng khám phá thêm nhiều điều thú vị. Nếu có bất kỳ thắc mắc nào trong quá trình chọn mua hay thưởng thức, đội ngũ chúng tôi luôn sẵn sàng đồng hành cùng bạn.
